Avrupa Bisikletçiler Federasyonu (ECF), AB üye devletlerinin sunduğu nihai Ulusal Enerji ve İklim Planlarını (NECP) inceleyerek, bisikletin bu stratejik planlardaki yerini analiz eden kapsamlı bir rapor yayınladı.
Avrupa Birliği, 2030 yılına kadar sera gazı emisyonlarını 1990 seviyelerine kıyasla en az %55 oranında azaltmayı hedeflerken, bu dönüşümün merkezinde ulaşım sektörü yer alıyor. Avrupa Bisikletçiler Federasyonu (ECF), AB üye devletlerinin sunduğu nihai "Ulusal Enerji ve İklim Planları"nı (NECP) inceleyerek, bisikletin bu stratejik planlardaki yerini analiz eden kapsamlı bir rapor yayınladı.
Rapor, ülkelerin iklim hedeflerine ulaşmak için bisikleti ne kadar ciddiye aldığını ortaya koyarken, "bardağın dolu tarafına" odaklanarak, bisiklet politikalarının artan önemine dikkat çekiyor.
ECF'nin analizi, 27 AB üye devletinin planlarını 13 farklı gösterge üzerinden puanlayarak gerçekleştirdi. Her biri maksimum 10 puan üzerinden değerlendirilen bu planların ortalaması, ilk kez 5.4 puana ulaşarak 5.0 eşiğini aştı. Bu skor, 2019'daki ilk NECP'lerdeki 4.35 ve 2023/24 taslaklarındaki 4.63 puanlık ortalamalara kıyasla belirgin bir ilerlemeyi temsil ediyor.
Bu artış, bisikletin artık sadece bir "boş zaman aktivitesi" olarak değil, ciddi bir ulaşım ve dekarbonizasyon aracı olarak görüldüğünün kanıtı niteliğinde.
Rapor, üye devletler arasında bisiklet politikalarına verilen önem açısından ciddi uçurumlar olduğunu gösteriyor:
Zirvedekiler (Mükemmel Skor): Avusturya, Fransa, Slovenya ve İtalya, bisikleti ulusal enerji ve iklim stratejilerine en iyi entegre eden ülkeler olarak öne çıkıyor. Bu ülkeler, somut hedefler, bütçe taahhütleri ve altyapı yatırımlarıyla diğerlerine örnek teşkil ediyor.
Geride Kalanlar: Şaşırtıcı bir şekilde, bisiklet kültürüyle tanınan Danimarka'nın yanı sıra Estonya, Finlandiya ve İsveç gibi ülkeler, NECP'lerinde bisiklete "minimal" düzeyde yer vererek hayal kırıklığı yarattı. Bu durum, yerel bisiklet kültürünün güçlü olmasının, ulusal iklim stratejilerine her zaman otomatik olarak yansımadığını gösteriyor.
ECF, ülkelerin planlarını; stratejik çerçeveler, bütçe ayırma ve somut müdahaleler gibi başlıklar altında inceledi.
Altyapı Yatırımları Zirvede: Üye devletlerin en çok tercih ettiği müdahale yöntemi bisiklet altyapısı inşa etmek. Polonya hariç incelenen tüm planlarda altyapı geliştirme taahhütleri yer alıyor.
Bütçe Belirsizliği: Planların %70'i bisiklete yatırım yapma konusunda genel taahhütlerde bulunsa da, sadece %40'ı somut yatırım rakamları içeriyor. Bu durum, politik niyetin finansal gerçekliğe dönüşmesi noktasında hala soru işaretleri yaratıyor.
Teşvikler ve Farkındalık: Planların çoğunda (%70) bisikletin toplu taşıma ile entegrasyonu (intermodalite) ve mali teşvikler (bisiklet alımı için vergi indirimleri veya hibeler) yer alıyor. Farkındalık kampanyaları da popüler önlemler arasında.
Yasal Çerçeve Eksikliği: Aktif veya Kentsel Hareketlilik Yasaları, hala ülkelerin sadece beşte birinde (5'te 1) mevcut. Bu da yasal zeminin henüz yeterince güçlendirilmediğini gösteriyor.
Rapor, bisikletin karbondan arınma (dekarbonizasyon) sürecindeki kritik rolüne vurgu yapıyor. Çarpıcı bir istatistiğe göre; ortalama bir kişi, yılda 200 gün boyunca araba kullanmak yerine günde sadece bir ek yolculuğunu bisikletle yaparsa, ulaşımla ilgili yaşam döngüsü CO2 emisyonlarını yılda yaklaşık 0.5 ton azaltabiliyor.
ECF'nin analizi, AB genelinde bisiklet politikalarında olumlu bir ivme olduğunu, ancak hala gidilecek çok yol bulunduğunu gösteriyor. NECP'ler 2030'a kadar geçerli olsa da, Avrupa Komisyonu'nun yapacağı iki yıllık değerlendirmeler, üye devletlerin bu taahhütleri yerine getirip getirmediğini denetleyecek.
Özellikle bütçe şeffaflığı ve yasal çerçevelerin oluşturulması, önümüzdeki yıllarda bisikletin Avrupa'nın yeşil dönüşümündeki gerçek potansiyelini ortaya koyması için belirleyici olacak. Fransa ve Avusturya gibi ülkelerin başarısı, doğru politikalarla bisikletin ulusal stratejilerin merkezine yerleşebileceğini kanıtlıyor.
Kadıköy Bostancı sahilinde yükselen bembeyaz bir bisiklet, sadece bir anıt değil; trafikte yitirilen canlar için bir hafıza merkezi ve sürücüler için sert bir uyarı niteliği taşıyor: "Yolu Paylaş, Dikkatli Ol!"
Avrupa Yenilik ve Teknoloji Enstitüsü (EIT) tarafından yayımlanan yeni bir rapor, bisiklet paylaşım sistemlerinin sadece bir ulaşım alternatifi değil, aynı zamanda devasa bir ekonomik ve çevresel yatırım aracı olduğunu kanıtladı.
İstanbul'da beklenen büyük deprem ve olası afet senaryolarına karşı sivil inisiyatifler hazırlıklarını hızlandırdı.
Konya Büyükşehir Belediyesi'nin şehre kazandırdığı ve açılış için gün sayan "Velespit Müzesi", henüz kapılarını açmadan tasarım dünyasında ses getirmeyi başardı. Kılıçarslan Meydanı'ndaki tarihi dokuyla bütünleşen müze, Türkiye'nin grafik tasarım alanındaki en köklü organizasyonlarından biri olan Grafik Tasarım Sergisi ve Ödülleri'nden büyük bir başarıyla döndü.
Avrupa Bisiklet Federasyonu (ECF), web sitesinde yayımladığı bir analizle, yol işaretlemelerinin bisiklet altyapısının geliştirilmesindeki kritik rolünü inceledi.
